Istaknuti članak
Poster filma
Straume (na srpskohrvatskom govornom području distribuiran kao Poplava) je nezavisni distopijski pustolovni animirani film iz 2024. godine koji je režirao Gints Zilbalodis. Zilbalodis je zajedno s Matīssom Kažom napisao i scenarij te producirao film. Film je latvijsko-francusko-belgijska koprodukcija, a prezentira priču o mački koja zajedno s drugim životinjama pokušava preživjeti u naizgled postapokaliptičnom svijetu u kojem razina vode drastično raste. Film nema dijaloga ni govornih uloga.
Produkcija je započela 2019. godine i trajala je ukupno pet i pol godina. Film je u cijelosti izrađen u slobodnom programu Blenderu, a Zilbalodis je otkrio da su mu inspiracije za film bili Jacques Tati i Miyazakijev anime Mirai Shōnen Konan. Pri produkciji nije korištena knjiga snimanja niti je film imao izbačenih scena u konačnoj verziji.
Straume je premijerno prikazan 22. svibnja 2024. na Filmskom festivalu u Cannesu u sekciji Un Certain Regard, a 29. kolovoza iste godine imao je premijeru u latvijskim kinima. Film je apsolutno oduševio kritičare te je oborio nekoliko latvijskih box office rekorda, postavši najgledaniji latvijski film svih vremena u kinima. Dobio je niz međunarodnih nagrada, uključujući i Oscar za najbolji animirani film, a bio je nominiran i za Oscar za najbolji strani film, prvi latvijski film s nominacijom u toj kategoriji. Dobio je i Zlatni globus za najbolji animirani film. Obje nagrade danas su izložene u Latvijskom nacionalnom umjetničkom muzeju.
Jeste li znali...
- ... da su Osmanlije dio Kalemegdana kod Rimskog bunara zvale Fićir bajir, odnosno "breg za razmišljanje"?
- ... da se udaljenost između Mjeseca i Zemlje povećava za oko 3,8 cm godišnje?
- ... da se cvijet tulipan naziva i lala?
- ... da je Miami krajem 19. vijeka bio malo naselje?
- ... da je grb FNRJ imao pet buktinja?
- ... da je August Zeune početkom 19. vijeka upotrijebio pojam Balkansko poluostrvo?
Aktualni događaji
- 31. jula – Oko 60.000 migranata prešlo je marokansko-špansku granicu kod Ceute, što je dovelo do najmanje 83 smrtna slučaja.
- 21. jula – Supredsjednik Nikaragve Daniel Ortega najavio je ukidanje svih budućih izbornih procesa u zemlji.
- 19. jula – Pobjedom nad Argentinom nakon produžetaka (1:0), Španija je po drugi put u historiji postala svjetski prvak (na slici). Najboljim igračem turnira proglašen je španski kapetan Rodri, dok je najbolji strijelac na turniru s 10 golova bio francuski kapetan Kylian Mbappé.
- 24. juna – Sjeverozapadnu i središnju Venezuelu pogodila su dva uzastopna potresa magnitude 7,2 i 7,5 Mw. Najmanje 188 osoba je poginulo, a preko 40.000 osoba vodi se kao nestalo.
- 23. juna – U Boliviji su uklonjene posljednje cestovne blokade i obustavljeni masovni antivladini protesti na temelju sporazuma administracije predsjednika Rodriga Paza i Bolivijskog radničkog centra. Protesti su izbili na Međunarodni praznik rada, a doveli su do najmanje 17 smrtnih slučajeva.
Na današnji dan
- 1793. – Nacionalni konvent u Francuskoj proglasio tzv. Levée en masse, prvu modernu politiku masovne regrutacije vojnih snaga.
- 1832. – Rodio se Wilhelm Wundt, njemački liječnik najpoznatiji kao "otac" psihologije kao samostalne nauke.
- 1921. – U Beogradu preminuo Petar I Karađorđević (na slici), posljednji srpski i prvi jugoslavenski kralj.
- 1956. – Radeći na Woodovom filmu Plan 9 from Outer Space, od srčanog udara preminuo Béla Lugosi, jedan od najpoznatijih glumaca u historiji horor filma.
- 1960. – Nakon što su Ujedinjeno Kraljevstvo, Grčka i Turska potpisali međusobne sporazume, Kipar formalno proglasio nezavisnost od Ujedinjenog Kraljevstva.
